Open Club

De Open Club is al enige jaren een populaire term voor maatschappelijke actieve sportverenigingen. 

Gezien de toenemende maatschappelijke betekenis van sportverenigingen, die wordt versterkt door de decentralisatie van overheidstaken op het gebied van de (jeugd)zorg, zal deze term de komende tijd alleen maar aan betekenis winnen.

Dat maakt het van belang te weten: wat houdt de Open Club eigenlijk in? Waarom zou je je als vereniging je inspannen om een Open Club te zijn? En wat kan de KNLTB doen voor verenigingen om die rol zo goed mogelijk te vervullen?

Wat is een Open Club?

De Open Club staat voor de sportvereniging die zich structureel inzet om maatschappelijke doelen te helpen waarmaken. Deze vereniging gebruikt de kracht van sport om iets voor anderen te betekenen. Dat kunnen schoolkinderen zijn, maar ook senioren, langdurig werklozen of mensen met overgewicht. De Open Club zet hiervoor niet alleen haar sportaanbod in, maar ook haar accommodatie en de vrijwilligers die bij de vereniging betrokken zijn. Bij deze activiteiten werkt de Open Club samen met partners, zoals zorgaanbieders, scholen, het bedrijfsleven, andere sportverenigingen of de gemeente. De maatschappelijke doelen die worden nagestreefd en de wijze waarop er wordt samengewerkt verschilt per situatie: er bestaat niet één (succes)formule voor de Open Club.  

Wat is de meerwaarde van een Open Club?

De eerste en meest in het oog springende meerwaarde van de Open Club zit ‘m in de bijdrage aan een betere samenleving. Sport brengt kinderen, ouderen en andere doelgroepen in beweging, wat een positieve bijdrage levert aan bijvoorbeeld de veiligheid in de buurt, de volksgezondheid en het onderwijs.

Daar blijft het niet bij. Doordat de Open Club zich letterlijk openstelt voor anderen en daarbij samenwerkt met verschillende partners, vergroot de vereniging haar zichtbaarheid. Vooral wanneer een vereniging te maken heeft met ledenterugval of een gebrek aan inkomsten doordat sponsors of gemeentelijke subsidies wegvallen, is dit van groot belang. 

De Open Club versterkt zodoende zijn bestaansrecht:

  • Door een maatschappelijke rol te vervullen die past in het gemeentelijk beleid op het gebied van sport en zorg, functioneert de vereniging als een echte partner van de gemeente. Dit heeft een zeer positieve impact op het politieke draagvlak voor de club; 
  • Doordat de Open Club samenwerkt met verschillende partners kan men elkaars sterke punten benutten en ontstaan goede onderlinge relaties; 
  • De activiteiten op het tennispark zorgen voor meer levendigheid, bekendheid van de club en een positiever imago in de buurt; 
  • De activiteiten op het park en de groei van de sportparticipatie dragen bij aan ledengroei;
  • De maatschappelijke activiteiten zorgen voor meer media-aandacht;
  • Door deze toegenomen zichtbaarheid is de vereniging aantrekkelijker voor sponsoren.

De Open Club in de praktijk

Als gezegd bestaat er niet één formule voor de Open Club. Per gemeente, stad of buurt is de situatie anders. Er bestaan in Nederland dan ook verschillende initiatieven, waarin verschillende sporten en partners verschillende doelen nastreven, die elk hun eigen benaming hebben.  

Zo zijn er Sportdorpen, waarin sportverenigingen, de gemeente en zorgaanbieders samenwerken om zo veel mogelijk buurtbewoners in beweging te krijgen. Dit doel wordt ook nagestreefd in initiatieven van samenwerkende sportverenigingen. Hierbij streven verschillende takken van sport naar vernieuwende sport- en beweegactiviteiten en een optimaal gebruik van de accommodaties. In Rotterdam bundelen sportverenigingen en partners hun krachten in sportplusverenigingen en in Den Haag werkt men aan Buurthuizen van de Toekomst; de sportclub is daar niet alleen een plek om te sporten, maar ook een sociale ontmoetingsplaats.

Deze initiatieven laten zien dat de hoofdtaak van een sportvereniging – het organiseren van sportactiviteiten – in samenwerking met partners heel goed kan worden ingezet om bijvoorbeeld buurtbewoners in beweging te krijgen. En clubaccommodaties lenen zich vaak uitstekend voor buurt- of gemeentelijke activiteiten, zoals kinderopvang, een huiswerkklas of activiteiten voor ouderen.

Het is hierbij belangrijk om het aanbod steeds goed af te stemmen op de wensen en behoeften van de verschillende doelgroepen. Een Open Club probeert ook meer activiteiten aan te bieden dan alleen het eigen sportaanbod, door de samenwerking te zoeken met organisatoren van andere van sporten, zoals fitness of hardlopen.

In de praktijk blijkt verder dat goed functionerende Open Clubs vaak grote verenigingen zijn. Dat is logisch; zij beschikken vaak over ruimere accommodaties en meer mankracht om de maatschappelijke rol in te vullen. Dat betekent niet dat kleinere verenigingen zich niet als Open Club zouden kunnen profileren. Wanneer maatschappelijke activiteiten worden aangeboden die nauw aansluiten bij de bestaande activiteiten en identiteit van een club, dan is de benodigde passie en prioriteit bij de vrijwilligers zeker aanwezig. 

Enkele voorbeelden uit de praktijk zijn te lezen in dit artikel. De verenigingen VVGA en TV Ewijk hebben voor deze website een Best practice op papier gezet.

Wat doet de KNLTB?

Veel tennisverenigingen functioneren op één of andere manier vaak al als Open Club, door samenwerking met lokale partners en het organiseren van maatschappelijke activiteiten, zonder dat ze zich als zodanig profileren. De KNLTB wil deze profilering graag stimuleren en het functioneren van de Open tennisclubs versterken. Daarom werkt de bond in de komende periode aan de ontwikkeling van concrete tools en informatie waarmee deze ambitie kan worden waargemaakt. Om de kwaliteit en de praktische toepasbaarheid van deze informatievoorziening te waarborgen, zal de KNLTB in vijf nieuwe, concrete projecten als aanjager van de Open Clubs opereren. De ervaringen en lessen die deze best practices opleveren zullen vervolgens op structurele wijze bij de tennisverenigingen onder de aandacht worden gebracht.



Helaas is het alleen mogelijk om vanuit Nederland een reactie te plaatsen.